Του Πέτρου Δίπλα
Πρόσφατα το διάβασα και είπα για μια ακόμα φορά “ένας ακόμα μύθος”.
«Είναι γεγονός αδιαμφισβήτητο ότι η αριστερά και η επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα είναι έννοιες ασύμβατες.»
Κατηγορούν λοιπόν όλοι την Ελληνική Αριστερά –και επιμένω στο Ελληνική – ότι είναι εναντίον της επιχειρηματικότητας.
Μα 20, αν όχι 30 ολόκληρα χρόνια, την δεκαετία του ’50 και του ’60 και ακόμα και του ’70, οι διωκόμενοι από τους νικητές του εμφύλιου Αριστεροί, επιβίωσαν μέσω της επιχειρηματικότητας, μέσω του επιχειρείν.
Ξέρω, αυτό ακούγεται σήμερα κάπως παράξενα. Αλλά όμως αυτή είναι η πραγματικότητα.
Στην Ελλάδα η επιχειρηματικότητα και μάλιστα το υγιέστερο και ικανότερο κομμάτι της, η ανταγωνιστική επιχειρηματικότητα, ήταν επί δεκαετίες κτήμα της Ελληνικής Αριστεράς και όχι της φιλελεύθερης παράταξης η οποία επί δεκαετίες εκπροσώπησε την πελατειακή επιχειρηματικότητα. Η ανταγωνιστική επιχειρηματικότητα, δηλαδή χωρίς τη βοήθεια της διαπλοκής με την κυβέρνηση και το δημόσιο τομέα, στην Ελλάδα ήταν Αριστερή.
Την δεκαετία του ’50, του ’60 και του ’70, οι Αριστεροί για να επιβιώσουν είχαν μόνο 2 επιλογές. Ή να ξενιτευτούν ή να αυτοαπασχοληθούν (εάν υπολογίσουμε και το Άγιον Όρος ήταν 3 οι επιλογές). Όλα τα άλλα τους απαγορεύονταν.
Ξέρω ακούγεται σαν αστείο αλλά αυτή είναι η πραγματικότητα. Τουλάχιστον η τότε.
Ελληνική Αριστερά και κράτος είχαν σχέση όση ο φάντης με το ρετσινόλαδο. Επί 30 χρόνια κρατισμός και Αριστερά, δημόσιος τομέας και Αριστερά, διορισμοί και Αριστερά στην Ελλάδα ήταν τα άκρα αντίθετα. Μην μπορώντας λοιπόν να γίνουν δημόσιοι υπάλληλοι, αναγκάζονταν να στραφούν όλοι στο ιδιωτικό τομέα όπου όμως και οι δουλειές λιγοστές ήταν και γενικώς οι μισθωτοί ως Αριστεροί δεν ήταν καλοδεχούμενοι.
Πολλοί έφυγαν και ξενιτεύτηκαν.
Οι περισσότεροι όμως βρήκαν καταφύγιο και βοήθεια στην φιλική επιχειρηματικότητα που δεν κοίταζε κοινωνικά φρονήματα. Γιατί η Επιχειρηματικότητα ούτε κοιτάει ούτε θέλει να κοιτάει χρώμα, φύλο ή κοινωνικά φρονήματα. Η ανταγωνιστική επιχειρηματικότητα είναι αξιοκρατική. Η πελατειακή επιχειρηματικότητα είναι η αναξιοκρατική. Αυτή που αναπτύχθηκε στη χώρα μας τα τελευταία 40 χρόνια και που ‘αγκαζέ’ με τον κρατισμό και την γραφειοκρατία πτώχευσαν την χώρα.
Η Ελληνική Αριστερή επιχειρηματικότητα θέριεψε τότε και μεγαλούργησε. Δεκάδες χιλιάδες Αριστεροί προστατεύτηκαν από την επιχειρηματικότητα. Δεκάδες χιλιάδες Αριστεροί έγιναν ανταγωνιστικοί μικροί επιχειρηματίες. Και μεσαίοι. Και μερικοί από αυτούς εξελίχτηκαν και σε μεγάλους.
Γιατί όπως είπαμε το κράτος, οι κυβερνήσεις και οι δημόσιες υπηρεσίες ήταν εχθρικές προς τους Αριστερούς επιχειρηματίες. Πράγμα όμως που τους έκανε πραγματικά ανταγωνιστικούς. Η Αριστερή επιχειρηματικότητα αναπτύχθηκε χωρίς καμία βοήθεια. Γι’ αυτό και ήταν ανταγωνιστική. Με εχθρικές τις δημόσιες υπηρεσίες, εχθρικές τις τράπεζες, εχθρικό το κράτος. Και τα κατάφερε κόντρα στις δυσκολίες. Η ανταγωνιστικότητα στο έπακρο.
Οι άλλοι, οι πελατειακοί επιχειρηματίες της εποχής, επιβίωναν και μεγάλωναν μέσω του εναγκαλισμού με την εξουσία.
Είναι εκπληκτική και η αναλογία και η ομοιότητα της Ελληνικής Ομογένειας και της τότε Ελληνικής Αριστεράς. Και οι χιλιάδες Ομογενείς μας που έφυγαν σε όλα τα μήκη και πλάτη της Γης, επιβίωσαν και βοηθήθηκαν από την επιχειρηματικότητα όπως ακριβώς και οι χιλιάδες Αριστεροί στην μετεμφυλιακή Ελλάδα. Η επιχειρηματικότητα στάθηκε στο πλευρό και των Ομογενών μας και των διωκόμενων Αριστερών.
Θα μπορούσε κανένας να πει μάλιστα ότι οι Έλληνες Αριστεροί επιχειρηματίες της δεκαετίας ’50 και του ’60 και ακόμα και του ’70 ήταν και πιο ανταγωνιστικοί και από τους Ομογενείς επιχειρηματίες, για τον απλούστατο λόγο ότι οι ομογενείς μας δεν είχαν απέναντι τους εχθρικές δημόσιες υπηρεσίες και εχθρικό επιχειρηματικό περιβάλλον, όπως το περιβάλλον που είχαν να αντιμετωπίσουν οι Έλληνες Αριστεροί.
Η επιχειρηματικότητα λοιπόν όχι μόνο διέσωσε αλλά και δυνάμωσε την ελληνική Αριστερά.
Γι’ αυτό κανονικά σήμερα η Αριστερή Ελληνική κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θα έπρεπε να στήσει ένα μνημείο στον Άγνωστο Έλληνα Αριστερό Επιχειρηματία. Στον Ανταγωνιστικό Έλληνα Αριστερό Επιχειρηματία. Στην Άγνωστη Ελληνική Αριστερή Επιχειρηματικότητα. Στην Ανταγωνιστική Ελληνική Αριστερή Επιχειρηματικότητα.
Στην Ανταγωνιστική επιχειρηματικότητα που είναι η μόνη δύναμη που βρίσκει σε όλα τα οικονομικά προβλήματα την προσφορότερη και την γρηγορότερη λύση. Που είναι η μόνη δύναμη που μπορεί να εκτοξεύσει την οικονομική ανάπτυξη της χώρας. Η μόνη δύναμη που μπορεί να βγάλει τη χώρα από την κοχλιοειδή οικονομική κατάπτωση και να την εκτοξεύσει σε οικονομική ανάπτυξη που θα την ζήλευαν οι βορειοευρωπαίοι.
Θυμάμαι πάντα με μεγάλη συγκίνηση τον μακαρίτη φίλο μου και συντοπίτη κεφαλονίτη από τα Κουρουκλάτα Δανήλο Παπαδάτο, που είχε περάσει πολλά χρόνια σε φυλακές και ξερονήσια, που ενώ δεν ήξερε ούτε λέξη αγγλικά ήταν αντιπρόσωπος των ιστορικών αγγλικών στρωμάτων ‘Sleepeezee’ και που πάντα μου έλεγε: «Όταν βγήκα από την φυλακή, η μόνη επιλογή που είχα ήταν ή να φύγω για το εξωτερικό ή να γίνω μοναχός στον Άγιο Όρος ή να γίνω επιχειρηματίας..»
Θυμάμαι πάντα με συγκίνηση τη δεκαετία του ΄80 που τον βοηθούσα ως μεταφραστής του στις συχνές επισκέψεις του στην Αγγλία για τις παραγγελίες του, που με είχε ρωτήσει εμπιστευτικά ο υπεύθυνος πωλήσεων Ευρώπης της ‘Sleepeezee’ «Μα στ’αλήθεια ο Ντάνιελ που είναι τόσο καλός επιχειρηματίας, είναι κομμουνιστής όπως πάντα μου λέει;»
Του απάντησα: «Μα η μεγάλη πλειοψηφία των επιχειρηματιών στην Ελλάδα είναι Αριστεροί. Γιατί μετά τον εμφύλιο στην Ελλάδα η επιχειρηματικότητα ήταν αυτή που έσωσε τους Κομμουνιστές.»
Με το Δανήλο συζητούσαμε πολλές φορές ότι από τη δεκαετία του ’80 η Αριστερά άρχισε να απομακρύνεται από το γνωστό πεδίο δράστης της την επιχειρηματικότητα και τον ιδιωτικό τομέα που την κράτησε στην ζωή και τη δυνάμωσε, και άρχισε να αγκαλιάζει το δημόσιο.
Αυτές τις συζητήσεις τις θυμήθηκα έντονα το 2004 τον Οκτώβριο όταν η Αριστερή Κομμουνιστική κυβέρνηση του Βιετνάμ αποφάσισε να ανακηρύξει εθνική γιορτή της χώρας «την Ημέρα του Επιχειρηματία» που από τότε κάθε χρόνο γιορτάζεται στις 13 Οκτωβρίου. (φέτος θα γιορταστεί ‘η Ημέρα του Επιχειρηματία’ για 12η φορά.)
«Α ρε Δανήλο, να ζούσες να έβλεπες αυτό που η ελληνική Αριστερά έδιωξε, το υιοθέτησε η Βιετναμέζικη Αριστερά» είχα σκεφθεί τότε.
Και πάλι το ίδιο θυμήθηκα στις 13 του περασμένου Οκτωβρίου που ο Πρόεδρος του Σοσιαλιστικού (Κομμουνιστικού) Βιετνάμ έδωσε τα καθιερωμένα πια συγχαρητήρια στους επιχειρηματίες λέγοντας επί λέξει ‘για τις τεράστιες προσπάθειές τους να ξεπεράσουν τις τωρινές δυσκολίες ώστε με ορμή να συνεχίσουν να δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας και να βοηθούν στην βελτίωση του κοινωνικού κράτους και την εξάλειψη της φτώχειας.’
Και τον Γενικό Γραμματέα του ΚΚ Βιετνάμ να διαβεβαιώνει τους επιχειρηματίες για ‘κάθε δυνατή στήριξη στην ανάπτυξη των δραστηριοτήτων τους.’
Και στο Βιετνάμ οι Αριστεροί δεν διασώθηκαν επί 3 δεκαετίες από την επιχειρηματικότητα όπως στην Ελλάδα.
Φωτό αρχείου: Eurokinissi
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος